rozwód a unieważnienie małżeństwa

Rozwód a unieważnienie małżeństwa

Do rozwiązania związku małżeńskiego prowadzą dwie drogi: rozwód i unieważnienie małżeństwa Istotnie różnią się od siebie, a każda z nich może zostać użyta w różnych okolicznościach. Dzisiaj opiszę Ci różnice między rozwodem a unieważnieniem małżeństwa. Sam zdecydujesz co jest właściwsze w Twojej sytuacji.

 

Różnice między rozwodem a unieważnieniem małżeństwa.

 

Rozwód to sądowe rozwiązanie małżeństwa, którego zawarcie było formalnie ważne, a jedynie małżonkowie bądź jeden z nich, postanowili związek małżeński zakończyć. Zupełnie inaczej wygląda to w przypadku unieważnienia małżeństwa. Unieważnione może zostać jedynie małżeństwo, które zostało zawarte w sposób nieprawidłowy.

 

Pamiętaj, że tylko sąd może orzec o nieważności małżeństwa. Do tego czasu w świetle prawa pozostaje ono ważne. Wyrok sądu unieważniający małżeństwo powoduje skutek, który polega na tym, że związek małżeński traktowany jest tak, jakby nigdy nie istniał. Nie dotyczy to jedynie sytuacji dzieci, ponieważ są one nadal traktowane jak pochodzące z małżeństwa. Unieważnienie małżeństwa może nastąpić wyłącznie w ściśle określonych przez prawo przypadkach. Listę przesłanek zamieszczam poniżej.

 

Przesłanki unieważnienia małżeństwa.

 

Do przyczyn unieważnienia małżeństwa należą:

  • Nie może zawrzeć małżeństwa osoba, która nie ukończyła osiemnastu lat. Tylko ważnych powodów sąd opiekuńczy może zezwolić na zawarcie małżeństwa kobiecie, która ukończyła lat 16, gdy będzie to zgodne z dobrem założonej rodziny. W praktyce oznacza to, że kobieta w wieku pomiędzy 16 a 18 lat, która urodziła dziecko, może uzyskać zgodę na zawarcie małżeństwa. I w praktyce taką zgodę uzyskuje.
  • pozostawanie we wcześniej zawartym małżeństwie,
  • ubezwłasnowolnienie całkowite,
  • choroba psychiczna. Zasadą jest, że osoba dotknięta chorobą psychiczną albo niedorozwojem umysłowym nie może zawrzeć małżeństwa. Warto jednak wiedzieć, że gdy stan zdrowia tej osoby nie zagraża małżeństwu ani zdrowiu dzieci planowanych w przyszłości, sąd może zezwolić na zawarcie takiego związku.
  • pokrewieństwo w linii prostej albo bocznej. Oznacza to zakaz zawierania małżeństw pomiędzy rodzicami a dziećmi, dziadkami a wnukami oraz w linii bocznej – pomiędzy rodzeństwem, w tym także przyrodnim i pozamałżeńskim.
  • powinowactwo w linii prostej (związek małżeński zawarty pomiędzy teściem z synową albo odpowiednio teściowej z zięciem).

 

Sytuacje opisane powyżej stanowią tzw. przeszkody małżeńskie. W przypadku ich zaistnienia nie może zostać zawarty związek małżeński. Gdyby jednak doszło do zawarcia małżeństwa pomimo występowania tych przeszkód, spowoduje to możliwość wytoczenia powództwa o unieważnienie małżeństwa.

 

Wady oświadczenia woli jako przyczyna unieważnienia małżeństwa.

 

Jeśli w Twoim przypadku nie występuje żadna z ww. okoliczności jeszcze nie wszystko stracone. W niektórych przypadkach można żądać unieważnienia małżeństwa powołując się na tzw. wady oświadczenia woli.

 

Czym jest wada oświadczenia woli? To stan, w którym osoba składająca doniosłe prawnie oświadczenie (np. sakramentalne „TAK”) nie działa świadomie lub dobrowolnie. Może mieć to miejsce na przykład w razie zastosowania bezprawnej groźby czy przymusu. Udowodnienie takiej okoliczności także będzie podstawą do unieważnienia małżeństwa. Uwierz mi, że takie sytuacje mogą zdarzać się również w prawdziwym życiu, mimo że często są obiektem żartów bądź służą jako scenariusz do filmów.

 

Unieważnienie małżeństwa a orzeczenie o winie.

 

Istotną również różnicą jest fakt, że tylko w sytuacji rozwodu sąd orzeka o winie małżonków. W przypadku unieważnienia małżeństwa sąd wskazuje natomiast małżonka, który zawarł małżeństwo w złej wierze. Za będącego w złej wierze uważa się stronę świadomą w chwili zawierania małżeństwa o istnieniu okoliczności stanowiącej podstawę jego unieważnienia, czyli jedną z wymienionych powyżej. W przypadku unieważnienia małżeństwa trudno więc mówić o orzekaniu o winie.

 

Musisz także wiedzieć, że nie można wnosić o unieważnienie małżeństwa po jego ustaniu, czyli po orzeczeniu rozwodu. Istnieje jednak wyjątek, który dotyczy możliwości unieważnienia rozwiązanego już małżeństwa w przypadku pokrewieństwa pomiędzy byłymi małżonkami albo bigamii.

 

Gdzie złożyć pozew o unieważnienie małżeństwa?

 

Pozew o unieważnienie związku małżeńskiego należy złożyć do sądu okręgowego, właściwego ze względu na miejsce, w którym ostatnio wspólnie zamieszkiwaliście. Warunkiem jest, aby w chwili składania pozwu, przynajmniej jedno z Was mieszkało pod tym adresem. Jeśli np. wspólnie mieszkaliście w Poznaniu i jedno z Was nadal tu mieszka, właściwym miejscowo sądem do złożenia pozwu o unieważnienie małżeństwa będzie Sąd Okręgowy w Poznaniu. Unieważnienie małżeństwa jest „rentowniejszym” przedsięwzięciem niż rozwód. Od pozwu o unieważnienie małżeństwa pobiera się bowiem stałą opłatę w wysokości 200 zł. Sprawa o rozwód jest bowiem droższa.

 

Proces o unieważnienie małżeństwa nie należy do najłatwiejszych. Jeśli dysponujesz silnymi przesłankami nie musisz się jednak przejmować. Idź po swoje. Jeśli już uda Ci się wygrać i Twoje małżeństwo zostanie unieważnione, powinieneś pamiętać, że po uzyskaniu prawomocnego orzeczenia sądu, należy zwrócić się do Urzędu Stanu Cywilnego, w którym spisywany był akt małżeństwa, w celu wniesienia wzmianki o jego unieważnieniu.

 

Unieważnienie małżeństwa a praktyka sądowa.

 

W praktyce problem unieważnienia małżeństwa pojawia się niezwykle rzadko. Problematyczne mogą okazać się głównie kwestie wieku bądź wad oświadczenia woli, a inne okoliczności w toku przygotowania do zawarcia związku małżeńskiego zostaną prawdopodobnie ujawnione jeszcze w urzędzie stanu cywilnego. Dlatego w znakomitej większości przypadków, w których strony decydują się na formalne zakończenie związku właściwszym postępowaniem będzie rozwód.

 

Jeżeli uznasz, że w Twojej sytuacji zachodzą podstawy do unieważnienia małżeństwa, zgłoś się po pomoc do profesjonalnego pełnomocnika – adwokata lub radcy prawnego. Uzyskasz poradę, czy któraś z przesłanek faktycznie występuje w Twoim przypadku oraz otrzymasz informację, jakie kroki należy podjąć. Weź pod uwagę, że postępowanie w przedmiocie unieważnienia małżeństwa będzie równie stresujące jak rozwód i pomoc profesjonalisty może okazać się nieoceniona.

Jeśli spodobał Ci się powyższy artykuł może zainteresują Cię także: