Dług alimentacyjny nie znika wraz z osiągnięciem przez dziecko pełnoletności. Jeśli powstały zaległości w płatności alimentów na rzecz dziecka, to raty te można egzekwować także wtedy, gdy uprawniony jest już pełnoletni. Zmienia się jednak głównie to, kto występuje jako wierzyciel. Po osiągnięciu pełnoletności to dorosłe dziecko występuje w sprawie, a nie drugi rodzic.
Dług alimentacyjny a przedawnienie alimentów – 2 sytuacje!
U komornika możliwe jest dochodzenie zaległych rat alimentów wraz z odsetkami, nawet jeśli obowiązek alimentacyjny już wygasł. Każda rata alimentów przedawnia się po 3 latach od dnia wymagalności. W zależności od tego, czy rodzic zobowiązany do płacenia alimentów posiada pełnię praw rodzicielskich, czy też został pozbawiony władzy rodzicielskiej, wyróżnić można 2 sytuacje:
1. Zgodnie z art. 121 KC, w przypadku posiadania pełnej lub ograniczonej władzy rodzicielskiej przez rodzica zobowiązanego do płacenia alimentów, bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a termin 3-letni liczony jest od momentu osiągnięcia przez uprawnione dziecko pełnoletności.
💡 Przykład:
Paweł ma 19 lata, jego ojciec Adam od 9 lat nie wywiązuje się ze swojego obowiązku alimentacyjnego. Sąd zasądził alimenty w kwocie 1200 zł. W sprawie tej nie podejmowane były kroki ani przez małżonkę Adama ani Pawła. Paweł po latach zdecydował się wystąpić do komornika o alimenty i swoim wnioskiem objął zaległe 9 lat alimentów.
2. W przypadku, gdy zobowiązany rodzic do płacenia alimentów został pozbawiony władzy rodzicielskiej – dochodzić alimentów można jedynie za 3 lata wstecz. W tym przypadku art. 121 KC nie ma zastosowania.
Przedawnienie alimentów – kiedy następuje przedawnienie roszczeń alimentacyjnych?
Co do przedawnienia alimentów, przedawnia się roszczenie o zapłatę konkretnej raty, nie zaś sam fakt, iż ktoś jest zobowiązany. Alimenty są świadczeniem okresowym, a roszczenia o świadczenia alimentacyjne (okresowe) należne w przyszłości przedawniają się po 3 latach.
Dla osób z zadłużeniem najważniejszy jest jednak bieg terminu przedawnienia, który można przerwać. W czasie egzekucji nie biegnie on w ogóle. Wniosek do komornika, wniosek o nadanie klauzuli wykonalności czy pozew o zapłatę mogą przerwać bieg terminu przedawnienia. Dlatego w sprawach o alimenty warto sprawdzić:
- kiedy raty stały się wymagalne,
- czy wystąpiły czynności przerywające bieg terminu.
👀 Sprawdź 👉👉 Jak napisać wniosek do komornika o ściągnięcie alimentów? 💰✍️
Jak długo trwa obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci?
Jeśli dorosłe dziecko się uczy i nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie – obowiązek alimentacyjny trwa. Kiedy ma stałą pracę, a dochody trafiają do majątku dziecka albo gdy nie podejmuje ono należytych starań, aby się utrzymać – można dążyć do uchylenia alimentów. Osiemnaste urodziny nie przesądzają o tym, iż alimenty się kończą. Spory najczęściej dotyczą studiów zaocznych, kursów zawodowych czy powtarzanych lat w szkole.
W sądzie, po ukończeniu przez uprawnionego 18 lat, sąd sprawdza 2 rzeczy:
- czy dziecko zmierza do usamodzielnienia, czyli uczy się, zdaje egzaminy, szuka pracy choćby dorywczej;
- czy dalsze świadczenia nie są dla rodzica nadmiernym obciążeniem albo czy dorosłe dziecko nie zaniedbuje starań o własne utrzymanie – w celu ustalenia ww. kwestii brane pod uwagę są:
- zaświadczenia z uczelni,
- umowa o pracę,
- historia przerw w nauce,
- stan zdrowia,
- faktyczne koszty utrzymania.
🤔 Dowiedz się więcej na temat tego, do kiedy rodzice obowiązani są płacić alimenty 👉👉 Do kiedy płaci się alimenty na dziecko? ⏳
Co robić, gdy nie starcza na zapłatę alimentów? – zadłużenie alimentacyjne dłużnika i jego konsekwencje
Jeśli masz przejściowe kłopoty finansowe, złóż pozew o obniżenie alimentów i dokumentuj swoje dochody. Równocześnie płać przynajmniej część kwoty i ustal z wierzycielem plan spłat. Takie działania często ograniczają późniejsze koszty.
Zobacz‼️ – Co zrobić, gdy alimenty nie są płacone w pełnej wysokości? 🪫
Konsekwencje niepłacenia alimentów
Zaległości alimentacyjne mają skutki finansowe, administracyjne, a czasami także karne. Najczęściej chodzi tutaj o zajęcia komornicze z wynagrodzenia, rachunku bankowego, nadpłaty podatku czy świadczeń, a do tego dochodzą odsetki i koszty postępowania. Mogą pojawić się też problemy z kredytem, najmem albo zakupami na raty, ponieważ dłużnik zostaje wpisany do rejestrów.
Gdy zaległość stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych, sprawa może trafić do prokuratury. Spłata choćby części zaległości i regularne płacenie bieżących rat często obniżają ryzyko dalszych sankcji finansowych, ponieważ wykazują, iż dłużnik nie uchyla się od obowiązku.
Prawo przewiduje też środki administracyjne wobec dłużników, np. możliwość zatrzymania prawa jazdy, ale dotyczy to głównie sytuacji, gdy dłużnik uchyla się i nie współpracuje z organami.
👀 Więcej na ten temat przeczytasz tutaj 👉👉 Co grozi za niepłacenie alimentów?
Co zrobić, aby przestać płacić alimenty na dorosłe dziecko?
Jeżeli masz wyrok sądowy albo ugodę, tytuł wykonawczy nadal obowiązuje, nawet jeśli dziecko jest dorosłe. Komornik może prowadzić egzekucję, nawet jeśli sytuacja dziecka się poprawiła. Aby sfinalizować płacenie alimentów, złożyć należy składa się pozew o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego (ewentualnie pozew o obniżenie alimentów). Sąd oceni, czy:
- dziecko jest już samodzielne,
- uczy się,
- ma stałe dochody,
- żądanie alimentów nie jest nadużyciem.
💡 Przykład:
Pani Anna płaciła 500 zł miesięcznie na syna. Po 19. urodzinach syn przerwał studia, a po kilku miesiącach zatrudnił się na pół etatu. Pani Anna wstrzymała przelewy bez wniosku do sądu. Syn złożył wniosek do komornika a po pół roku zaległość urosła o raty, odsetki i koszty egzekucji. Gdyby złożyła pozew o wygaśnięcie alimentów i płaciła do czasu rozstrzygnięcia, uniknęłaby narastania długu.
🗝️ Wskazówka
Warto dopilnować, komu płacisz. Po ukończeniu pełnoletności dziecko często oczekuje przelewów na własne konto, a nie drugiego rodzica. Jeśli masz wątpliwości, skonsultuj sposób płatności, ponieważ może to wywołać spór o to, czy alimenty były uregulowane.
Czy można dziedziczyć dług alimentacyjny wobec dziecka?
Należy oddzielić przyszłe alimenty od zaległości:
- Obowiązek alimentacyjny nie przechodzi na spadkobierców zobowiązanego – po śmierci rodzica nie można żądać od jego spadkobierców zapłaty kolejnych rat.
- Jeżeli chodzi o zaległe alimenty – gdy dług powstał za życia dłużnika, wówczas powstało zobowiązanie majątkowe, które może wejść do spadku. Wówczas spadkobiercy dziedziczą nie tylko majątek, ale i długi; mogą spadek przyjąć, przyjąć z dobrodziejstwem inwentarza albo odrzucić.
Kiedy można wypłacać alimenty z funduszu alimentacyjnego?
Fundusz alimentacyjny jest dla osób, które mają zasądzone alimenty, ale ich nie otrzymują, ponieważ egzekucja jest bezskuteczna. Państwo wypłaca świadczenie w wysokości ustalonych alimentów, jednak nie więcej niż 1000 zł miesięcznie.
💡 Przykład – świadczenie alimentacyjne z funduszu:
Jeżeli w wyroku sądowym zasądzono kwotę 700 zł alimentów, świadczenie z funduszu alimentacyjnego wyniesie 700 zł.
Wniosek składa się online lub w urzędzie (gminie albo ośrodku pomocy społecznej). W sprawie trzeba przedłożyć m.in. tytuł wykonawczy i wykazać bezskuteczność egzekucji.
⚠️ Uwaga
Wypłata z funduszu nie anuluje długu rodzica. Pojawia się dodatkowy wierzyciel – gmina dochodzi zwrotu wypłaconych świadczeń. To oznacza, że dłużnik może mieć jednocześnie zaległości wobec dziecka i wobec gminy, a do tego dochodzi pokrycie kosztów wraz z odsetkami związanymi z prowadzonymi postępowaniami.
Podsumowanie – dochodzenie zaległych alimentów adwokat Poznań
✔️ Zgodnie z art 137 § 1 KRO, roszczenia o świadczenia alimentacyjne przedawniają się z upływem lat trzech.
✔️ Zgodnie z art. 121 KC, bieg przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu co do roszczeń, które przysługują dzieciom przeciwko rodzicom – przez czas trwania władzy rodzicielskiej.
✔️ Zgodnie z art. 133 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, rodzice są zobowiązani do alimentów wobec dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie.
✔️ Obowiązek alimentacyjny nie wygasa wraz z osiągnięciem przez dziecko pełnoletności. Rodzic może uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli jest ono połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu możności samodzielnego utrzymania się.
✔️ Jeżeli masz jakiekolwiek wątpliwości na temat alimentów rodziców wobec dzieci lub Ty albo członkowie rodziny potrzebują pomocy prawnej w związku ze sprawą egzekucyjną i odzyskaniu zaległych alimentów, zapraszamy na kontaktu z naszą Kancelarią w Poznaniu, Wolsztynie, Świeciu lub Nowym Tomyślu. Kancelaria podejmuje się pomocy osobom uprawnionym do alimentów.
Źródła:
- https://www.gov.pl/web/gov/uzyskaj-swiadczenia-z-funduszu-alimentacyjnego
- https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/kodeks-karny-16798683/art-209
- https://arslege.pl/zawieszenie-biegu-przedawnienia/k9/a1137/
- https://arslege.pl/przedawnienie-roszczen-alimentacyjnych/k2/a584/
- https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/kodeks-rodzinny-i-opiekunczy-16785962/art-133
Adwokat w Poznaniu. Specjalistka od spraw rodzinnych i spadkowych.Posiada bogatą praktykę w sprawach o rozwód, podział majątku, kontakty z dziećmi, władzę rodzicielską i opiekę nad dziećmi.
Specjalizuje się zwłaszcza w trudnych rozwodach – gdy w grę wchodzi podział majątku firmowego, walka o winę lub o dzieci. Ukończyła studia prawnicze na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a także
podyplomowe studia z zakresu rachunkowości na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu. Następnie ukończyła aplikację radcowską i zdała egzamin radcowski. Wykonywała zawód radcy prawnego. Obecnie wykonuje zawód adwokata. Prowadzi praktykę adwokacką w Poznaniu,
Wolsztynie oraz w Świeciu. W trudnych sprawach o rozwód oraz o podział majątku wspólnego reprezentuje klientów w całej Polsce.
Autorka licznych publikacji z zakresu prawa rodzinnego i cywilnego.
e-mail: biuro@slupinska.eu
